De volgende tekst is geschreven door Wiebe Dooper en is een samenvatting van het gelijknamige hoofdstuk uit zijn boek: “De Wetterhoun een eigenzinnig fenomeen”.©

[De wetterhoun als mollenvanger]

De wetterhoun als mollenvanger
Het mollenvangen is een van de meest bekende gebruiksfuncties van de wetterhoun. Volgens de deskundigen Roel van der Heide uit Akkrum en Sjoerd Riemersma (rechts op foto) uit Bolsward is de wetterhoun net zo goed in staat een mol te vangen als een stabij. Aangezien het niet toegestaan was de mollenvelletjes te ‘exporteren’, werden de velletjes in het frame onder het zadel van de fiets verstopt.

Auke Knol, die in vroeger tijden een boerderijtje had in de buurt van Boornbergum, ving met zijn wetterhoun Turk zeer veel mollen. De mollenvangers kwamen met name uit de Friese Wouden. Dit gebied was vanouds een heidestreek met een onvruchtbare bodem en veel armoede. Met de verkoop van de mollenvelletjes voorzagen de mollenvangers hun gezin van enige inkomsten, die soms echt nodig waren om de wintertijd door te komen. Met name tijdens de Eerste Wereldoorlog kwam er veel vraag naar het bont van de mol uit Amerika. Door deze vraag trokken de mollenvangers ook over de provinciegrenzen om mollen te vangen.

[Samenwerken] Zo was Mient de Haan (1895-1986) nog maar net twintig jaar toen hij met anderen uit Zwaagwesteinde richting Gelderland fietste. De mollenvangers stuurden de mollenvelletjes in een sigarenkistje naar huis op waar hun vrouwen de velletjes droogden voor de kachel door ze op een plankje te spijkeren met het vachtje naar de binnenkant.

Het beroep van mollenvanger ging vaak over van vader op zoon. In de jaren dertig kwamen mollenvangers uit de Harkema zelfs tot in België. Na de Tweede Wereldoorlog steeg de welvaart in ons land en hadden de mollenvangers de inkomsten niet meer nodig.

Toch bleven er mollenvangers actief. Zij bleven de activiteit als hobby uitoefenen. Werknemers bij de agrarische bedrijfsverzorging of jagers vangen mollen voor de boeren. De Amersfoorter Johan Jonker ving als jongen van een jaar of zestien al mollen in de weilanden rondom zijn woonplaats. In 1989 werd hij professioneel mollenvanger (mollenverdelging.nl) Jonker heeft overheidsinstellingen, boeren en particulieren als klanten. Deze ondernemer zet het werk voort van de Friese mollenvangers die in de eerste helft van de twintigste eeuw mollen vingen om een extra centje bij te verdienen.